Preferencyjne składki ZUS

Kategoria: Blog

Osoby, które rozpoczęły prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą opłacać składki na ubezpieczenia społeczne od zadeklarowanej przez siebie kwoty, nie niższej jednak niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę. Z możliwości tej zainteresowani mogą skorzystać w okresie 24 miesięcy kalendarzowych od dnia rozpoczęcia wykonywania tej działalności.

Z preferencyjnych zasad opłacania składek nie skorzystają osoby, które:

  • prowadzą lub w okresie ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych przed dniem rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej prowadziły pozarolniczą działalność gospodarczą,
  • wykonują działalność gospodarczą na rzeczy byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym wykonywały w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej.

Składki na ubezpieczenia od tak ustalonej podstawy wymiaru składek mogą opłacać jedynie osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych, w tym wspólnicy spółki cywilnej.

Z preferencyjnych zasad opłacania składek nie mogą skorzystać wspólnicy spółek jawnych, komandytowych lub partnerskich oraz jednoosobowy wspólnik spółki z o.o.

Uprawnieni przedsiębiorcy składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe, a także dobrowolne ubezpieczenie chorobowe mogą płacić od preferencyjnej podstawy wymiaru. Zamiast od 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, może to być 30% minimalnego wynagrodzenia. Nie muszą też płacić składki na Fundusz Pracy. Ulga przysługuje przez dwa lata, licząc od dnia rozpoczęcia działalności.

Nie skorzystają z niej jednak osoby, które prowadzą lub prowadziły (w ciągu ostatnich pięciu lat) pozarolniczą działalność. Wyłączeni z ulgi są także przedsiębiorcy, którzy w ramach tzw. samozatrudnienia wykonują pracę na rzecz byłego pracodawcy.

Osoba prowadząca działalność podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu, zdrowotnemu, a ponadto dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Jeśli opłaca składki od preferencyjnej podstawy, zgłasza się do ZUS-u jako płatnik składek (składając druk ZUS ZFA) oraz zgłasza siebie do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego na druku ZUS ZUA z kodem tytułu do ubezpieczeń 05 70 XX.

Składki na ubezpieczenia społeczne oraz zdrowotne osoba ta wykazuje wyłącznie w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA. Deklarację powinna złożyć do dziesiątego dnia danego miesiąca za poprzedni miesiąc. W tym terminie powinny być również opłacone składki. Warto wiedzieć, że osoby prowadzące działalność, opłacające składki wy-łącznie za siebie zwolnione są z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej za kolejny miesiąc, jeżeli w ostatnio złożonej deklaracji zadeklarowały jako podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne obowiązującą ich minimalną podstawę wymiaru, tj. 30% minimalnego wynagrodzenia, lub 60% przeciętnego wynagrodzenia, a na ubezpieczenie zdrowotne 75% przeciętnego wynagrodzenia. Osoby te nie muszą składać dokumentów rozliczeniowych za kolejny miesiąc także wówczas, gdy zmiana w stosunku do miesiąca poprzedniego jest spowodowana wyłącznie zmianą minimalnego wynagrodzenia lub przeciętnego wynagrodzenia.

Składki na ubezpieczenia społeczne na preferencyjnych zasadach można opłacać przez 24 miesiące kalendarzowe od daty rozpoczęcia wykonywania działalności.Po upływie tego okresu prawo do korzystania z ulgi wygasa. Zatem po 24 miesiącach kalendarzowych prowadzący działalność musi wyrejestrować się z ubezpieczeń (społecznych i zdrowotnego), składając formularz ZUS ZWUA i ponownie zgłosić się do ubezpieczeń na formularzu ZUS ZUA z kodem tytułu do ubezpieczeń 05 10 XX.

Po upływie okresu korzystania z ulgi, jeżeli działalność jest w dalszym ciągu prowadzona, składki na ubezpieczenia społeczne muszą być opłacane od wyższej pod-stawy – zadeklarowanej kwoty nie niższej jednak niż 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale.

Jeżeli osoba prowadząca działalność po upływie okresu 24 miesięcy korzystania z ulgi w dalszym ciągu opłacała składki od niższej podstawy, ma obowiązek złożyć korektę dokumentów rozliczeniowych i opłacić należne składki wraz z odsetkami za zwłokę.

Osoba prowadząca działalność gospodarczą ma obowiązek opłacać za siebie także składkę na Fundusz Pracy, ustaloną od kwoty stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, jeśli w przeliczeniu na okres miesiąca jest ona równa co najmniej minimalnemu wynagrodzeniu za pracę.

Po upływie 24 miesięcy korzystania z ulgi w postaci niższej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne osoba prowadząca działalność musi pamiętać o opłacaniu za siebie składki na Fundusz Pracy.

Więcej na ten i inne tematy w publikacji:

Poradnik podatkowy i ZUS małego przedsiębiorcy z uwzględnieniem samozatrudnienia. Vademecum podatnika. Wydanie 2019 rok Autor Rafał Styczyński.